Dünya’nın Oluşumu ve Gelişimi

Dünya’nın Oluşumu ve Gelişimi

Dünya’nın Oluşumu ve Gelişimi

Güneş Sistemi’nin gezegenlerinden biri olan ve içinde barındığımız.

Dünya oluşumu gereği, geoid adı verilen ekvatordan basık ve kutuplardan şişkin özel bir şekil yapısına sahiptir. Güneş sisteminde, Güneş’e olan yüz kırk dokuz milyon beş yüz doksan yedi bin sekiz yüz doksan kilometrelik uzaklığıyla üçüncü gezegendir. Dünya kendi etrafındaki tam bir turunu yirmi üç saat elli altı dakika ve dört saniyede tamamlar. Dünya Güneş etrafında dönerken kimi zaman Güneş’e yakınlaşmakta, kimi zaman da Güneş’ten uzaklaşmaktadır. Tahmin edilenin aksine bu uzaklığın mevsimlerin oluşumu ile ilişkisi yoktur çünkü sıcaklığa etki eden bu uzaklık değil Güneş ışınlarının düşme açısıdır.

Diğer gezegenlerin olduğu gibi Dünya’nın da uydusu vardır: Ay. Aynı zamanda uzaydan bakıldığında atmosferdeki oksijen Güneş ışınları ile çarpıştığından Dünya mavi olarak görünür. Dünya’nın atmosferinde en çok bulunan gaz yüzde yetmiş sekizlik oranıyla nitrojendir. Bu gazın dışında yüzde yirmi bir oranında oksijen bulunur. Argon, karbondioksit, neon, helyum, kripton gibi gazlar da az miktarda bulunsalar da atmosferi oluşturan gazlardandır. Yüzde kırk altı oranında oksijen içeren dünya kabuğunda silikon, kalsiyum, alüminyum, magnezyum gibi maddeler de yer tutar. Dünya’nın yaklaşık dörtte üçü su, geriye kalan dörtte birlik kısmı ise karalardan oluşur. Karalar bölünmeden önce Dünya üzerinde pangea adı verdikleri tek bir kıta olduğundan bahsedilir.

Fakat yer kabuğunun hareketleri sonucu milyonlarca yıllık bir süreçte karalar kopmuş ve birbirinden uzaklaşarak kıtaları oluşturmuşlardır. Yer kabuğunun altında; üst manto, alt manto, dış ve dış çekirdek bulunur. Atmosfer ise Dünya’yı dıştan çepeçevre saran bir manto gibidir. Ve beş ana katmandan oluşur. Bu katmanlar; ekzosfer, termosfer, stratosfer, mezosfer ve troposferdir. Atmosferin insan yaşamını sağlamak adına pek çok görevi vardır. Dünya’nın bir anda fazla ısınıp fazla soğumasını önler. Güneş’ten gelen ultraviyole ışınları süzerek Dünya’yı yaşanılır bir yer kılar. Yaptığı basınçla suyun yeryüzünde bulunmasını sağlar. Dünya yaklaşık olarak beş buçuk milyar yaşındadır. Bütün gezegenlerin Güneş’ten koparak oluştuğu dönemlerde Dünya’mız da bir gaz kütlesiydi ve zamanla dönme hareketi sonucu dıştan içe doğru soğumuş ve dört büyük zaman evresinden geçerek günümüzdeki şeklini almıştır.

Dünyanın oluşumu ve gelişimi 5 evreden oluşmaktadır:

  • İlkel Dönem: Günümüzden altı yüz milyon yıl önce sona eren bu dönem yaklaşık olarak dört milyar yıl sürmüştür. Sularda alg ve radiolaria gibi tek hücreli canlılar oluşmuştur. Kıta çekirdekleri oluşmuştur.
  • Paleozoik Dönem: Birinci zaman olarak da bilinir. Günümüzden yaklaşık iki yüz yirmi beş milyon yıl önce sona erdiği saptanan bu dönem yaklaşık dört yüz milyon yıl sürmüştür. Kaledonyen ve Hersinyen kıvrımları bu dönemde oluşmuştur. Kömür yatakları ortaya çıkmıştır.
  • Mezozoik Dönem: Yüz altmış yıl sürdüğü zannedilen bu dönem günümüzden altmış beş yıl önce ortaya çıkmıştır. Ekvatoral iklimler ve soğuk iklimler bu dönemde dünyanın oluşumu ile başlamıştır. Dinozorlar bu dönemde ortaya çıkmıştır. Neozoik Dönem: İki milyon yıl önce altmış üç milyon yıl sürdüğü tahmin edilen bu dönemde ise kıtalar günümüzdeki halini almıştır. Linyit yatakları bu dönemde oluşmuştur. Memeli canlılar ortaya çıkmıştır. Alp-Himalaya Kıvrım Kuşağı bu dönemde gelişmiştir.
  • Kuaterner Dönem: Günümüzden iki milyon yıl önce başlayarak halen devam etmekte olan dönemdir. İnsanlar bu dönemde ortaya çıkmıştır.

Etiketler: , ,

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir