Simetri Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Simetri Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Simetri Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Simetri Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Masanızın üzerine iki tane aynı biblodan aldınız ve birini sağa birini sola olmak üzere masanızın üzerine yerleştirdiniz. Tam o esnada kardeşiniz geldi ve: “Hiç simetrik olmamış, hoş durmuyor, sağdakini biraz daha öne almalısın.” dedi. Ne demek istediğini anladınız sanırım fakat bu durumun hangi simetri türüne ait olduğunu sorsam ne dersiniz?

Peki; simetri ve simetri çeşitleri nedir? Simetri günlük hayatta pek sık kullandığımız bir terim değildir. Tanımsal olarak simetri; net ve iyi bir şekilde tanımlanmış şekilsel sistemin kaidelerine göre içindeki her bir eleman için gösterilip ispat edilebilen bir denge kavramıdır. Tanım biraz kafa karıştırıcı olsa da örneklerle simetri kavramı daha da iyi oturacaktır. Simetrinin; yansıma simetrisi, döndürme simetrisi ve öteleme simetrisi olmak üzere üç tane türü vardır.

Yansıma Simetrisi: Aynada oluşan görüntü simetrisi olarak kısaca söyleyebiliriz. Yazının başında belirttiğimiz diyalog yansıma simetrisi ile ilgiliydi. Günlük yaşantımızda simetriyi biz hep yansıma simetrisi olarak kullanırız. Kusursuz bir kelebekte kanatlar, ellerimiz, yüzümüz… Bunların hepsi yansıma simetrisine girmektedir. Bazı sayılar da kendinden simetriktir. (0 ve 8 gibi) Simetri ekseni boyunca şekil katlandığında iki şeklin üst üste gelmesi gerekmektedir. Ön kameranızla fotoğraf çektiğinizde siz soldan çekip o sağ taraftan bakmışsınız gibi gösterdiğinde kendinizin simetriğini çekmiş olursunuz aslında.

Döndürme Simetrisi: Dönme hareketine bağlı olarak gerçekleştirilen simetridir. Belirlenen açıyla şeklin bir noktası sabit alınarak döndürülmesidir. Bu simetri türünde şeklin sadece yönü değişmektedir. Buna dikkat edilmelidir.

Öteleme Simetrisi: Hareket ettirme, ilerletme şeklinde kabaca tanımlayabiliriz. Şeklin yönünde ve boyutunda değişiklik meydana getirmeden sadece konumunda değişiklik oluşur.

Canlı vücudunda görülen simetrilere göre de bir sınıflandırma yapılmıştır. Burda da yine üç çeşit simetri vardır:

Işınsan Simetri (sferik): Tek hücreli canlılarda görülen simetridir. Simetri ekseni merkezden geçen sonsuz sayıdaki doğrulardır.

  1. Radiyal Simetri (radyal): Yalnızca bir yönden gelerek merkezden geçip hayvanı iki eş parçaya bölen simetri türüdür.
  2. Lateral ve bileteral Simetri Boydan kestiğimizde vücudu iki eşit parçaya bölen simetri türüdür. Örnek olarak kelebekler.

Simetri ekseni nedir: Simetri ekseni şekli iki parçaya ayıran bir doğrudur. Şekil simetri doğrusu boyunca katlandığında şekil üst üste binmelidir. Karenin köşegenlerinden geçen doğrular birer simetri eksenidir. Ya da dairenin simetri eksenini incelersek, dairenin merkezden geçen sonsuz sayıdaki doğrusu simetri eksenine örnektir. Hangi taraftan katlarsanız katlayın merkezden geçen katlamalarda şekil üst üste gelmektedir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir