Bit Nedir? Nasıl Oluşur?

Bit Nedir? Nasıl Oluşur?

bit

bit

Birler tahtakurusu, yaprak biti ve ağustos böceğiyle akraba çok küçük kanatsız böceklerdir. M.emelilerin ya da kuşların kürkleri ya da tüylerinin içinde asalak bir yaşam sürer, kan, ölü deri parçaları ya da tüy parçaları ile beslenirler. Neredeyse tüm hayvan türleri vücudunun çeşitli yerlerinde en azından bir ya da iki bit türü barmdırır. Yarasa, ornitorenk ve ekidne kayda değer istisnalardır. İnsan vücudunda üç tür bit yaşar. Bunlar kafamızda, elbiselerimizde ve cinsel bölgelerimizde bulunur. Bizdeki ve diğer primatlerdaki bitlerin DNA’ları üzerinde yapılan araştırmalar sayesinde kendimize ilişkin çok fazla şey öğrendik. Cinsel bölgelerde yaşayan Pubis biti (Pthirus pubis) Goril bitiyle (Pthirus gorillae) yakın akrabadır.

 

DNA’ları iki türün üç milyon yıl önce ayrıldıklarını göstermektedir, bu demektir ki insansı atalarımız ya yerine göre gorillerle birlikte uyudular ya da terk edilmiş goril yuvaların’ yatmak için kullandılar. Baş bitinin (Pediculus hurnanus capitis) benzer bir analize tabi tutulması sayesinde şempanzelerden beş buçuk milyon yıl önce ayrıştığımızı ve bugün soyu tükenmiş olan akrabalarımiz Homo erectusun kafasından üç milyon yıl sonra ikinci bir bit türü almış olduğumuzu öğreniyoruz. Vücut biti ise (Phumanus humanus) sadece elbiselerimizin üstünde yaşar ve bundan yaklaşık 70.000 yıl önce baş bitinden evrilmiştir. Bu da bize ilk kez ne zaman glyinmeye başladığımızı gösteriyor. Erişkin bitler küçük yengeçlere benzer. Ön ayakları üstünde, kendilerini asalak olarak yaşadıkları canlının derisine yakın yerlere, örneğin saç-tanım ya da tüy uçlarına tutunmayı sağlayan güçlü kıskaçları vardır. Bazı kuş bitleri şeklen tam olarak tüylerin ucuna tutunacak şekilde evrilmiştir ve kuşun gagasıyla bunları koparması mümkün değildir. Kuşlar bu yüzden toz banyosu yapar. Bitler sıçrayamaz, dolayısıyla kitle temas etmemiz gerekir.

Bazı kuş bitleri üzerinde yaşadıkları hayvan öldüğü ya da fazla kalabalık hale geldiği takdirde bir sineğe tuttum’) başka bir hayvana taşınabilir. Aslında bu riskli bir yolculuktur çünkü bitler sinek üstünde yaşayamaz. Eğer iki gün boyunca kendine yeni bir ev bulamazsa bit ölur. Pek bilinmez ama son zamanların en büyük kitlesel yok oluş hikayesi bir bit türüne ait-tir: Güvercin biri (Lipercus extinctus). Güvercinler ölünce bit de yok  Sadece bir tane “tehlikeli” sınıfına sokulan bit vardır: Evcil pigme domuzu üzerinde yaşayan bit (Haematopinus oliverı). Bu bit Hindistan savanalarında yaşayan küçük pigme domuzları üzerinde yaşar. olmuştur. Aynı şekilde California kondorunu gözetim altında koruma ve çoğaltma programı çerçevesinde kuşlar tamamen dezenfekte edilince is-temeden de olsa çeneli bitin (Colpocephallım californici) yok olmasına neden olundu.

Bitler bazen farklı türlere de bulaşabilir. Söz gelimi köpek biti (Hetero-doxus spiniger) Avrupa dışındaki tüm köpeklere bulaşır. Ama bu tür Avustralya’da kangurular da yaşamak üzere evrimleşmiş ve Endonezyalı balıkçılar tarafından 4000 yıl önce başka bir ortama taşınınca dingolara bulaşmıştır. Bazı bitler oldukça zararlıdır. İnsan vücuduna yapışan bitlerin chşkılarında tifüs ve siper humması gibi hastalıklar bulunur. Napolyon Rusya’dan çekilirken ölen Fransız askerlerin ceset kalıntıları arasında bulunan bitler de yapılan analizler sonucunda bitlerin Rusların öldürdüğünden daha fazla Fransız askeri öldürdüğü ortaya çıkmıştır. Çocukların birbirlerinin kafasında yakaladıkları küçük parçalar, bit tarafından Özel bir malzeme ile saç köküne yapıştırılan bit yumurtalardır. Bu malzeme o kadar güçlüdür ki bazen dişinin kendisi de yapışır kalır ve oracıkta açlıktan ölür. Birler günde altı yumurta bırakır. Optimum nüfus kafa başına yüz bittir, bu sayıya ulaşmak sadece bir ay alır.

Etiketler: , ,

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir