Toprak Kirliliği Nedir?

Toprak Kirliliği Nedir?

Toprak Kirliliği Nedir

Toprak Kirliliği Nedir

Yeryüzü, kayalık bölgelerde 1-2 cm, ekime elverişli yerlerde birkaç metreye, deltalarda ise metrelerce kalınlığa kadar değişen bir toprak katmanıyla. kaplıdır. Toprağın yaklaşık yarısı minerallerden oluşur. Su ve hava ise toprağın diğer yarısını oluşturur. Toprak yapısının insanların etkisiyle değişmesine toprak kirliliği denir. Endüstriyel, evsel, kimyasal ve nükleer atıklar, toprak kirlenmesinin başlıca nedenleridir. Yer altı ve yer üstü suları, toprakla bağlantılıdır. Ayrıca su döngüsünde yağışların düştüğü yer yine topraktır. Bu nedenle su kirliliğine neden olan endüstriyel, evsel ve tarımsal kirlenmeler, toprak kirliliğine de neden olur.

 

 

Hızlı nüfus artışı sonucunda verimli toprakların. yerleşim alanları açmak için kullanılması ve kentlerde biriken çöpler, toprak kirliliğini artırır. Endüstri kuruluşlarından arıtılmadan suya ve toprağa sızan zehirli atıklar, su kaynaklarıyla toprağa ulaşır. Yetersiz olan alt yapıdan dolayı sızan kanalizasyon suları ve deterjan kalıntıları, toprağı kirletirken kentlerde biriken çöp önemli sorunlara yol açmaktadır. Bilinçsiz yapılan tanımsal etkinlikler toprağın fazla kirlenmesine neden olur. Gübrelemenin çok fazla ve zamansız yapılması bitkilerin kökünü yakarak bitkiye zarar verir.

Zararlılarla mücadelede kullanılan pestisıtler, toprakta yaşayan diğer canlıların zehirlenmesine ye doğal besin zincirlerinin bozulmasına neden olur. Ağır sanayiden toprağa bulaşan cıva, kurşun gibi metaller, canlılarda zehir birikimine neden olarak insanlara kadar ulaşır. Bazı endüstriyel atıklar ve çöpler ise toprağa gömülerek yok edilmeye çalışılır. Bu kimyasal maddeler, sonuçta toprak yoluyla sulara ve canlılara ulaşır. Nükleer santraller, doğada kaybolması çok uzun yıllar alan uranyum gibi radyoaktif maddelerle çalışır. Radyoaktif kirlilik, doğada ve insanlarda kalıcı ve öldürücü hastalıklara neden olur. Nükleer enerji santralleri, büyük miktarlarda nükleer atık üretir.

Bu atıkların tamamen güvenilir bir şekilde depolanması mümkün değildir. Kurşun bloklarla toprağa gömülen nükleer atıkların yaydığı radyasyon yine de etkili olabilir. Nükleer santrallerde, atom enerjisinden füzyon yöntemiyle (atom çekirdeğini parçalama) yararlandığından büyük ısı enerjisi oluşur. Bu yüksek ısı reaktörün bazı durumlarda, yüksek basınçla patlaması-na neden olarak nükleer kazaları ortaya çıkarır. Ukrayna’daki Çernobil, İngiltere’deki Selafiela nükleer kazalarının etkileri hala radyoaktif atıkların bulaştığı bölgedeki canlıları etkilemektedir.

Atom bombasının etkileri Japonya’da günümüzde bile görülmektedir. Çünkü radyoaktif atıkların yaydığı radyasyon, canlıların genetik yapılarında bozulma mutasyonlara neden olmuştur. Toprak kirlenmesinin nedenlerinden biri de evsel atıklardır. Evsel atıklar, toprakta katı atıkların birikimine yol açar. özellikle plastik sanayinin gelişmesiyle doğada kaybolması çok uzun zaman alan, pet Atıklar, toprak ve su kirlenmesine neden olmaktadır.  sanayinin yan ürünleri (pet şişeler, naylon poşetler ve plastik araç-gereçler) doğayı kirleten katı atıklardır. Çöplerin yığılmasıyla çöplerden sızan metan gazı, küresel ısınmaya (sera etkisi) ve ozon tabakasının incelmesine neden olur. toprak kirlenmesine neden olan diğer kirleticilerin başında termik santraller gelir, Termik santraller enerji üretimi için yakılan düşük kalitedeki linyit, termik santrallerin bacalarından yoğun miktarda külün çevreye yayılmasına neden olur. ‘termik santral bacalarına konulan filtrelerin kısa sürede tıkanması sonucu veya bazı bacalarda filtre olmayışından dolayı havaya püskürtülen küller, toprak yüzeyinde ince bir tabaka oluşturarak doğal bitki örtüsünü ve burada yaşayan canlıları etkiler. petrol, otomobil ve plastik sanayisinden toprağa dökülen petrol kaynak atıklar da doğada yok olması uzun süre alan kirlenmelere neden olur.

Aşırı sulama sonucu verimini kaybeden ve daha sonra çoraklaşan topraklarda meydana gelen tuzluluk ve erozyon, toprağı kirleten diğer unsurlardır.
Sanayi kuruluşlarından, petrol rafinerilerinden ve termik santrallerden su döngüsüyle toprağa karışan atıklar ve tarımda kullanılan kimyasal ilaçlar, eko sistemin doğal dengesini olumsuz etkiler. Bilinçsiz yapılan tarım, aşırı gübreleme ve aşırı sulama, topraktaki organik madde yığınlarını oluşturarak besin zincirindeki bazı canlıların aşırı artışına neden olurken, diğer canlıların ekolojik dengesini bozar. Evsel atıklardan toprağa sızan kanalizasyon ve çöp suları toprakta zararlı mikroorganizmaların ve mantarların aşırı artmasına neden olur. Bu durum, diğer canlıları olumsuz etkiler. Ayrıca deterjan ve tuz ruhu gibi temizlik ürünleri toprağa karışarak toprakta yaşayan canlıları zehirler. Nükleer atıklar ise kurşun bölmelerle toprağın derinliklerine gömüldüğü halde olası sızıntılar canlılar açısından tehlike oluşturmaktadır.

Etiketler: , , ,

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir